Đề thi chọn học sinh giỏi môn Lịch sử Lớp 9 - Năm học 2015-2016 - PGD An Phú (Có đáp án)

Nội dung tài liệu: Đề thi chọn học sinh giỏi môn Lịch sử Lớp 9 - Năm học 2015-2016 - PGD An Phú (Có đáp án)

1. PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO ĐỀ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI LỚP 9 HUYỆN AN PHÚ N m h 15 - 2016 ------- o0o ------- ă ọc 20 --------------------------- ĐỀ CHÍNH THỨC Môn : LỊCH SỬ Thời gian :150 phút (không kể thời gian phát đề) SBD: ........... PHÒNG: ...... ĐỀ : Câu 1 : (3,5 điểm) Nêu những thành tựu chủ yếu của Liên Xô trong công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội từ năm 1950 đến đầu những năm 70 của thế kỉ XX. Sự lớn mạnh của Liên Xô lúc bấy giờ có ảnh hưởng như thế nào đối với sự nghiệp đấu tranh vì hòa bình, độc lập, dân chủ và tiến bộ xã hội trên thế giới ? Câu 2 : (3,0 điểm) Nguyên nhân nào dẫn đến sự phát triển thần kì của nền kinh tế Nhật Bản trong những năm 70 của thế kỉ XX. Tại sao nói: “N ước Nhật đã đánh mất 10 năm cuối cùng của thế kỉ XX” ? Câu 3 : (3,0 điểm) Từ sau Chiến tranh thế giới thứ hai đến nay, tổ chức quốc tế n ào đã trở thành diễn đàn quốc tế vừa hợp tác, vừa đấu tranh nhằm duy tr ì hòa bình và an ninh thế giới ? Hãy nêu những nét chính về nhiệm vụ và vai trò của tổ chức đó. Câu 4 : (3,5 điểm) Nêu các xu thế phát triển của thế giới ngày nay. Theo em, hiện nay ở khu vực châu Á vấn đề nào trở nên nóng bỏng đang cần sự quan tâm của d ư luận thế giới ? Thái độ của em đối với vấn đề đó như thế nào ? Câu 5 : (4,0 điểm) Chứng minh rằng: Từ năm 1858 đến 1884 l à quá trình triều đình Huế đi từ đầu hàng từng bước đến đầu hàng hoàn toàn trước quân xâm lược Pháp ? Câu 6 : (3,0 điểm) Trình bày những nét chính về hoạt động của phong tr ào Đông du (1905 - 1909) của Phan Bội Châu. Vì sao Phan Bội Châu lại chủ trương bạo động vũ trang để giành độc lập và muốn dựa vào Nhật Bản ? ----------------- Hết ---------------------- Thí sinh không được sử dụng tài liệu. Giám thi coi thi không giải thích gì thêm
2. PHÒNG GD-ĐT AN PHÚ KỲ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI LỚP 9 Năm học 2015 - 2016 -----o0o----- ------------------------- ĐỀ CHÍNH THỨC Môn : LỊCH SỬ HƯỚNG DẪN CHẤM Bảng hướng dẫn chấm gồm 04 trang A- HƯỚNG DẪN CHUNG 1. Phần trả lời ở mỗi câu phải thể hiện đầy đủ nội dung đ ã nêu trong hướng dẫn, không sai lỗi chính tả, ngữ pháp, chữ viết phải rõ ràng thì mới cho điểm tối đa của câu, ý đó 2. Nếu học sinh phân tích, nói được những ý khác với hướng dẫn, nhưng phù hợp với yêu cầu của đề bài thì cũng có thể cho điểm tối đa đã qui định cho câu, ý đó. 3. Trong trường hợp bài làm có những sai phạm về nội dung kiến thức, về quan điểm tư tưởng, thì tùy theo mức độ mà trừ điểm cho phù hợp. 4. Mức quy định cho mỗi bài làm tối đa là 20 điểm. Điểm tổng toàn bài được giữ nguyên, không được làm tròn. B- ĐÁP ÁN VÀ THANG ĐIỂM ĐÁP ÁN ĐIỂM Câu 1: (3,5 điểm) Nêu những thành tựu chủ yếu của Liên Xô trong công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội từ năm 1950 đến đầu những năm 70 của thế kỉ XX. Sự lớn mạnh của Liên Xô lúc bấy giờ có ảnh hưởng như thế nào đối với sự nghiệp đấu tranh vì hòa bình, độc lập, dân chủ và tiến bộ xã hội trên thế giới ? a) Những thành tựu chủ yếu của Liên Xô: (2,0 điểm) - Liên Xô tiếp tục thực hiện các kế hoạch d ài hạn với phương hướng chính là tiếp tục ưu tiên phát triển công nghiệp nặng, thực hiện thâm canh trong sản xuất nông nghiệp , đẩy mạnh 0,5 tiến bộ khoa học - kĩ thuật, tăng cường sức mạnh quốc phòng đất nước. - Thành tựu: + Về kinh tế: Liên Xô đã trở thành cường quốc công nghiệp đứng hàng thứ hai thế giới sau Mĩ, chiếm khoảng 20% sản lượng công nghiệp của toàn thế giới. 0,5 + Về khoa học - kĩ thuật: Năm 1957, phóng thành côngv ệ tinh nhân tạo vào khoảng không vũ trụ, là nước mở 1,0 đầu chinh phục vũ trụ của con người. Năm 1961, phóng tàu “Phương Đông” đưa con ngư ời (nhà du hành vũ trụ Ga-ga-rin) đầu tiên bay vòng quanh Trái Đất, là nước dẫn đầu thế giới về những chuyến bay d ài ngày trong vũ trụ. b) Sự lớn mạnh của Liên Xô ảnh hưởng đối với sự nghiệp đấu tranh vì hòa bình, độc lập, dân chủ và tiến bộ xã hội trên thế giới : (1,5 điểm) - Giúp đỡ các nước xã hội chủ nghĩa anh em về vật chất v à tinh thần trong công cuộc xây 0,5 dựng chủ nghĩa xã hội. - Luôn ủng hộ phong trào đấu tranh vì độc lập dân tộc, dân chủ và tiến bộ xã hội, đặc biệt 0,5 đối với châu Á, châu Phi, khu vực Mĩ La -tinh. - Đấu tranh bảo vệ hòa bình và an ninh thế giới, kiên quyết chống lại chính sách gây 0,25 chiến tranh xâm lược của chủ nghĩa đế quốc và các thế lực phản động quốc tế. - Liên Xô là chỗ dựa vững chắc của hòa bình và cách mạng thế giới. 0,25 2
3. Câu 2: (3,0 điểm) Nguyên nhân nào dẫn đến sự phát triển thần kì của nền kinh tế Nhật Bản trong những năm 70 của thế kỉ XX. Tại sao nói: “N ước Nhật đã đánh mất 10 năm cuối cùng của thế kỉ XX” ? a) Nguyên nhân nền kinh tế Nhật Bản phát triển nhanh: ( 2,0 điểm) - Truyền thống văn hoá, giáo dục lâu đời, sẳn s àng tiếp thu những giá trị tiến bộ trên TG. 0,5 - Sự quản lý có hiệu quả của các xí nghiệp, công ti Nhật Bản. 0,5 - Vai trò quản lí của nhà nước trong việc đề ra các chiến lược phát triển. 0,5 - Con người Nhật Bản được đào tạo chu đáo, có ý chí vươn lên, cần cù lao động, đề cao kỉ 0,5 luật, coi trọng tiết kiệm. b) Nước Nhật đã đánh mất 10 năm cuối cùng của thế kỉ XX vì: (1,0 điểm) - Từ đầu những năm 90 của thế kỉ XX, kinh tế Nhật lâm v ào tình trạng suy thoái kéo dài, 0,5 tốc độ tăng trưởng kinh tế giảm sút liên tục (những năm 1991-1995 là 1,4%, năm 1999 âm 1,19%). Nhiều công ti bị phá sản, ngân sách nh à nước thâm hụt. - Những biện pháp khắc phục của chính phủ Nhật Bản đ ã không thu được kết quả như 0,5 mong muốn. Câu 3: (3,0 điểm) Từ sau Chiến tranh thế giới thứ hai đến nay, tổ chức quốc tế n ào đã trở thành diễn đàn quốc tế vừa hợp tác, vừa đấu tranh nhằm duy trì hòa bình và an ninh thế giới ? Hãy nêu những nét chính về nhiệm vụ và vai trò của tổ chức đó. a) Tổ chức quốc tế: (1,0 điểm) Liên hợp quốc 1,0 b) Những những nét chính về nhiệm vụ và vai trò của tổ chức Liên hợp quốc: (2,0 điểm) * Nhiệm vụ chính: + Duy trì hoà bình và an ninh th ế giới. 0,5 + Phát triển mối quan hệ hữu nghị giữa các dân tộc. 0,25 + Thực hiện sự hợp tác quốc tế về kinh tế, văn hóa, x ã hội và nhân đạo.... 0,25 * Vai trò: + Duy trì hoà bình và an ninh thế giới. 0,25 + Đấu tranh xoá bỏ chủ nghĩa thực dân v à chủ nghĩa phân biệt chủng tộc. 0,25 + Giúp đỡ các nước phát triển kinh tế, văn hoá...nhất l à những nước ở Á, Phi, Mĩ La-tinh. 0,25 + Tuy nhiên, không phải lúc nào Liên hợp quốc hoàn thành vai trò của mình, có nơi bị gạt 0,25 khỏi quan hệ quốc tế như trường hợp Cô-xô-vô, I-rắc, đều do Mĩ chủ động. Câu 4: (3,5 điểm) Nêu các xu thế phát triển của thế giới ngày nay. Theo em, hiện nay ở khu vực châu Á vấn đề nào trở nên nóng bỏng đang cần sự quan tâm của dư luận thế giới ? Thái độ của em đối với vấn đề đó như thế nào ? a) Các xu thế phát triển của thế giới ngày nay: (2,0 điểm) - Xu thế hoà hoãn và hoà dịu trong quan hệ quốc tế. 0,5 - Thế giới đang hình thành trật tự thế giới mới đa cực, nhiều trung tâm. 0,5 - Các nước đều điều chỉnh chiến lược phát triển lấy kinh tế làm trọng điểm. 0,5 - Nhiều khu vực lại xảy ra những vụ xung đột quân sự hoặc nội chiến giữa các phe phái. 0,25 Tuy nhiên, hiện nay xu thế chung của thế giới l à hòa bình ổn định và hợp tác phát triển 0,25 kinh tế. Đây là vừa là thời cơ, vừa là thách thức đối với các dân tộc khi bước vào thế kỉ XXI. b) Khu vực châu Á: (1,5 điểm) - Tại châu Á, tình hình Biển Đông đang trở thành 1 trong những điểm nóng, mối quan tâm hàng đầu của thế giới. 0,5 - Thái độ: Biển đảo là vấn đề chủ quyền của mỗi quốc gia, đồng thời l à vấn đề nhạy cảm trong 1,0 các quan hệ quốc tế, vì vậy mỗi quốc gia đều phải tuân thủ đú ng nguyên tắc tôn trọng, bảo vệ 3
4. chủ quyền của dân tộc mình, đồng thời lên án những hành vi vi phạm chủ quyền biển đảo theo luật quốc tế. Câu 5: (4,0 điểm) Chứng minh rằng: Từ năm 1858 đến năm 1884 là quá trình triều đình Huế đi từ đầu hàng từng bước đến đầu hàng toàn bộ trước quân xâm lược Pháp. - Ngày 5-6-1862, triều đình Huế kí với Pháp Hiệp ước Nhâm Tuất, với các nội dung sau: Thừa nhận Pháp chiếm ba tỉnh miề n Đông và đảo Côn Lôn (Côn Đảo); Mở ba cửa biển: Đà 1,0 Nẵng, Ba Lạt, Quảng Yên cho Pháp vào buôn bán; Bãi bỏ lệnh cấm đạo, cho người Pháp và Tây Ban Nha tự do truyền đạo Gia Tô; Bồi thường chiến phí cho Pháp tương đương 280 vạn lạng bạc; Pháp “trả lại” thành Vĩnh Long cho triều đình chừng nào triều đình buộc được dân chúng ngừng kháng chiến. - Sau Hiệp ước Nhâm Tuất, triều đình Huế tập trung lực lượng đàn áp các cuộc khởi nghĩa ở Trung Kì và Bắc Kì, đồng thời ngăn cản các phong trào kháng chiến của nhân dân ta 0,5 ở Nam Kì. - Để lấy lại các tỉnh đã mất, triều đình cử một phái đoàn sang Pháp thương lượng nhưng thất bại. Lợi dụng sự bạc nhược của triều đình Huế, từ ngày 20 đến 24-6-1867, Pháp chiếm 0,5 các tỉnh miền Tây (Vĩnh Long, An Giang, H à Tiên) không tốn một viên đạn. - Ngày 15-3-1874, triều đình Huế lại kí với Pháp Hiệp ước Giáp Tuất. Nội dung: Pháp rút quân khỏi Bắc Kì, còn triều đình Huế chính thức thừa nhận 6 tỉnh Nam Kì hoàn toàn thuộc Pháp. - Ngày 25-8-1883, triều đình kí với Pháp Hiệp ước Quý Mùi (hay gọi là Hiệp ước Hác- măng), với nội dung: Triều đình chính thức thừa nhận nền bảo hộ của Pháp ở B ắc kì và 1,0 Trung Kì; Thu hẹp phạm vi khu vực Trung Kì do triều đình cai quản; Mọi hoạt động của triều đình do công xứ Pháp thường xuyên kiểm soát; Mọi việc giao thiệp với nước ngoài đều do Pháp nắm; Triều đình Huế rút quân đội ở Bắc kì về Trung Kì. - Ngày 6-6-1884, triều đình Huế kí với Pháp Hiệp ước Pa-tơ-nốt, có nội dung cơ bản giống với Hiệp ước Hác-măng, chỉ sửa đổi đôi chút về ranh giới khu vực Trung K ì. 1,0 Với Hiệp ước Pa-tơ-nốt, chấm dứt sự tồn tại của triều Nguyễn với t ư cách là quốc gia độc lập, nước ta trở thành thuộc địa của Pháp. Câu 6 : (3,0 điểm) Trình bày những nét chính về hoạt động của phong tr ào Đông du (1905 - 1909) của Phan Bội Châu. Vì sao Phan Bội Châu lại chủ trương bạo động vũ trang để giành độc lập và muốn dựa vào Nhật Bản ? a) Những nét chính về hoạt động của phong tr ào Đông du: (2,0 điểm) - Năm 1904, Duy tân hội được thành lập do Phan Bội Châu đứng đầu. Mục đích của Hội là lập ra nước Việt Nam độc lập. 0,5 - Năm 1905, Phan Bội Châu sáng Nhật với mục đích cầu viện, rồi từ cầu viện sang cầu 0,5 học. - Từ năm 1905 đến 1908, số học sinh Việt Nam sang Nhật của phong tr ào Đông du đã lên 0,5 tới 200 người, nhằm đào tạo nhân tài để xây dựng lực lượng chống Pháp. - Từ tháng 9/1908, thực dân Pháp cấu kết v à yêu cầu Nhật trục xuất những người Việt 0,25 Nam yêu nước khỏi đất Nhật. - Tháng 3/1909, Phan Bội Châu cũng phải rời đất Nhật. Phong tr ào Đông du tan rã. Hội 0,25 Duy tân ngừng hoạt động. b) Phan Bội Châu chủ trương bạo động vũ trang và muốn dựa vào Nhật Bản: (1,0 điểm) - Phan Bội Châu cho rằng độc lập dân tộc l à nhiệm vụ cần làm trước để đi tới phú cường. Muốn giành được độc lập thì chỉ có con đường bạo động vũ trang (truyền thống của dân tộc 0,5 ta trong việc đấu tranh giành lại và bảo vệ độc lập dân tộc cũng là đấu tranh vũ trang: các cuộc khởi nghĩa...) Nên ông chủ trương lập ra Hội Duy tân với mục đích l à lập ra một nước 4
5. Việt Nam độc lập. - Phan Bội Châu cho rằng Nhật Bản cùng màu da, cùng văn hoá Hán h ọc (đồng chủng, đồng văn), lại đi theo con đường tư bản châu Âu, giàu mạnh lên và đánh thắng đế quốc Nga 0,5 (1905) nên có thể nhờ cậy được. Ông đã quyết định xuất dương sang Nhật (1905) cầu viện. --------------- Hết ----------------------- 5