Báo cáo Sáng kiến Thiết kế khung rối đa năng giúp trẻ vừa học vừa chơi

Nội dung tài liệu: Báo cáo Sáng kiến Thiết kế khung rối đa năng giúp trẻ vừa học vừa chơi

1. 1 CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập- Tự do – Hạnh phúc Lộc Khánh, ngày 2 tháng 4 năm 2025 BÁO CÁO Kết quả áp dụng của sáng kiến I. THÔNG TIN CHUNG - Họ tên: Vương Thị Hồng Giới tính: Nữ - Sinh ngày: 27/05/1993 - Quê quán: Cao Bằng - Đơn vị công tác: Trường Mẫu giáo tuổi Thơ - Trình độ chuyên môn, nghiệp vụ: Cao đẳng sư phạm mầm non - Học hàm, học vị: 1. Tên sáng kiến: Thiết kế “ Thiết kế khung rối đa năng giúp trẻ vừa học vừa chơi ” 2. Lĩnh vực áp dụng sáng kiến: Phát triển nhận thức, phát triển ngôn ngữ, chơi hoạt động các góc. 3. Ngày sáng kiến được áp dụng: 5/09/2024 II. KẾT QUẢ ÁP DỤNG CỦA SÁNG KIẾN 1. Nội dung sáng kiến 1.1 Lý do chọn sáng kiến Trẻ mầm non đang trong giai đoạn phát triển ngôn ngữ nhưng vẫn còn nhiều hạn chế do khả năng nhận thức, vốn từ vựng và kỹ năng giao tiếp chưa được hoàn thiện. Bản thân là giáo viên mầm non, tôi nhận thấy ở trường mầm non khi tổ chức các hoạt động giáo dục thì việc phát triển ngôn ngữ tốt nhất là cho trẻ làm quen với các tác phẩm văn học vì hoạt động kể chuyện giúp trẻ phát triển ngôn ngữ, tư duy cảm xúc và kỹ năng xã hội. Tuy nhiên, nếu chỉ kể bằng lời nói đơn thuần, trẻ có thể dễ mất tập trung hoặc không hứng thú. Thực tế tại lớp tôi đang giảng dạy, có 16/29 trẻ là người đồng bào dân tộc, khả năng giao tiếp bằng ngôn ngữ của trẻ còn hạn chế nên việc sử dụng đồ dùng trực quan để thu hút trẻ hứng thú tham gia vào hoạt động là rất cần thiết, tạo sự hứng thú và tăng cường tương tác với trẻ nhiều hơn thông qua các hoạt động tại trường. Thực tế cho thấy, khi tôi thực hiện hoạt động kể chuyện thì còn gặp khó khăn trong khi tổ chức hoạt động kể chuyện bằng rối do thiếu các công cụ hỗ trợ phù hợp, linh hoạt hoặc thiết kế khung rối nhưng chỉ phục vụ cho hoạt động kể chuyện là chính, không tận dụng được cho các hoạt động khác, không khai thác triệt để các chức năng của khung rối điều này rất lãng phí rất cao. Chính vì lẽ đó, tôi nhận thấy việc thiết kế một khung rối có thể sử dụng linh hoạt cho nhiều hoạt động khác nhau như kể chuyện, giảng dạy, trò chơi tương tác sẽ giúp tối ưu hóa việc sử dụng đồ dùng dạy học trong lớp mầm non. Khung rối đa năng không chỉ giúp tiết kiệm thời gian, công sức trong việc chuẩn bị giáo cụ mà còn kích thích sự sáng tạo của giáo viên và trẻ tạo ra một môi trường học tập phong phú, đa dạng và hấp dẫn,
2. 2 nâng cao chất lượng giảng dạy góp phần phát triển khả năng tư duy ngôn ngữ và kỹ năng giao tiếp cho trẻ nhỏ. Từ những lý do trên tôi đã tiến hành thực hiện biện pháp “ thiết kế khung rối đa năng giúp trẻ vừa học vừa chơi ” từ chính thực tế giảng dạy tại lớp mình. Trước khi áp dụng vào hoạt động Nội dung SL trẻ Số trẻ Tỷ lệ Các cháu thích được 29 19 65,5% tham gia các hoạt động chơi và học. Các cháu hứng thú trong 29 20 68,9% khi chơi, học. Trẻ nhớ được nhiều bài 29 20 68,9% thơ câu truyện mà cô đã kể qua sử dụng khung rối. Trẻ thực hiện được một số bài tập phía sau khung rối. Trẻ thích thú với khung 29 21 72,4% rối do cô thiết kế Bảng khảo sát đầu năm học 1.2 Nội dung của sáng kiến Sau một thời gian tìm hiểu về cách làm khung rối như thế nào cho lạ hấp dẫn đối với trẻ, rồi các mặt sau của khung rối còn có thể tận dụng làm được những trò chơi gì nếu như không sử dụng vào hoạt động kể chuyện nữa Tôi đã tham khảo ý kiến của Ban giám hiệu, các chị em đồng nghiệp và tôi quyết định đưa ra nội dung biện pháp “ thiết kế khung rối đa năng giúp trẻ vừa học vừa chơi ” như sau. Để tạo được chiếc hộp bí mật ta cần tiến hành các bước như sau: 1.2.1 Chuẩn bị nguyên vật liệu, dụng cụ cần thiết, cách tiến hành a. Nguyên vật liệu, dụng cụ cần thiết - Sắt, bánh xe, nỉ đủ màu, keo nến, súng bắn keo, thước kẻ, bìa carton, 2 tranh con khủng long, giấy decal các loại màu . - Pin sạc dự phòng, mạch điều khiển của xe ô tô đồ chơi, điều khiển cầm tay, động cơ giảm tốc, dây dù, sút chỉ, ốc vít, dây đèn led USB b. Tiến hành thực hiện
3. 3 Bước 1: Dùng bìa carton, decal, nỉ để cắt thành quả bóng và quả trứng khủng long, sau đó in tranh 2 con khủng long ra và dán lên bìa carton và cắt theo hình 1, hình 2, hình 3. Hình 1: Cắt quả bóng Hình 2: Cắt hình quả trứng khủng long Hình 3: Cắt 2 con khủng long Bước 2: Dùng sắt để hàn cố định thành 1 cái khung như trong hình 4, sau đó tiếp tục hàn khung và gắn cố định 2 cánh cửa lại hình 5 gắn thêm bạch đạn bánh xe vào phần đáy dưới cánh cửa hình 6. Gắn các hình ảnh đã cắt ở hình 1, hình 3 và hình 5 lên khung như hình 7, hình 8. Hình 4: Hàn khung sắt theo kích thước Hình 5: Hàn khung cố định 2 cánh cửa
4. 4 Hình 6: Gắn bánh xe nhỏ vào cánh cửa Hình 7:Gắn quả bóng lên khung sắt Hình 8: Ráp 2 cánh cửa, 2 con khủng long Bước 3: Tiến hành thiết kế cánh cửa điều khiển tự động Lấy dây dù cột 1 bên cánh cửa -> luồn qua bạch đạn ở bên hông khung và cột qua bên cánh cửa còn lại làm sao cho khi kéo một dây còn lại 2 cánh cửa mở ra hoặc đóng lại đều nhau sau đó gắn động cơ giảm tốc -> kết nối động cơ giảm tốc với mạch điều khiển từ xa -> kết nối với pin sạc dự phòng-> Sử dụng điều khiển cầm tay để điểu chỉnh động cơ đóng vào mở ra hình 9, hình 11. Hình 9: Thiết kế động cơ đóng, mở cửa Hình 11: Điều khiển đóng, mở cửa Sau khi sử dụng xong cất gọn vào hộp hình 10.
5. 5 Hình 10: Hộp để đựng các thiết bị, gắn đèn - Để khung rối thêm sáng đẹp lung linh và thu hút trẻ thì bên trong khung rối sẽ được gắn thêm 2 dây đèn led bằng cổng USB của cục sạc dự phòng Hình 10: Hộp để đựng các thiết bị, gắn đèn Led Hình 14: Mô hình câu truyện Bước 4: Tiến hành làm rối nhân vật như Hình 13: Hình rối nhân vật Hình 14: Mô hình câu truyện VD: Với câu truyện “ Cáo thỏ và gà trống” tôi sẽ vẽ các con vật sau đó dùng nỉ cắt hình các con vật ra và dán lên miếng bìa carton cho cứng nhân vật Bước 5: Trang trí hoàn thiện mặt sau và 2 cánh cửa bên hông khung rối
6. 6 Hình 12: Mặt sau khung rối Bước 6: Hướng dẫn trẻ học và chơi qua khung rối đa năng. Khung rối đa năng có thể sử dụng được vào các hoạt động như: 1. Hoạt động làm quen văn học thơ, truyện . 2. Hoạt động ổn định giới thiệu bài mới. 3. Hoạt động chơi ở các góc, chơi tự do . 4. Làm kệ để cất đồ chơi, đồ dùng học tập và trang trí ở các góc trong lớp học 1.2.2 Áp dụng khung rối trong hoạt động làm quen văn học thơ, truyện . Chuẩn bị tranh truyện, mô hình các nhân vật trong câu truyện mà mình cần dạy sau đó cô có thể núp ở đằng sau cánh cửa 2 bên khung rối để vừa kể truyện cho học trò nghe vừa diễn rối phía sau, hoặc cô có thể ngồi trực tiếp bên cạnh khung rối để kể. Tùy vào nội dung từng câu truyện, bài thơ mà cô sẽ lựa chọn hình thức diễn rối và bối cảnh nội dung như thế nào. VD: Trong câu truyện “ Cáo, thỏ, gà trống” tôi chọn hình thức diễn rối bóng đèn dạ quang giống như hình Hình 14: Mô hình câu truyện 1.2.3 Sử dụng khung rối trong hoạt động khác * Hoạt động ổn định giới thiệu bài mới.
7. 7 Có thể tạo tình huống gây hứng thú bất ngờ cho trẻ bằng cách khi trẻ mở cánh cửa ra lần đầu sẽ k thấy có gì bên trong nhưng khi trẻ mở lại lần 2 sẽ thấy bên trong có một bức tranh hoặc có đồ vật gì bên trong đó .. Hình 15: HĐ gây hứng thú bằng hộp quà Hình 16: Tạo hứng thú bằng bức tranh * Hoạt động chơi ở các góc, chơi tự do . Chuẩn bị các trò chơi toán học như bé với số lượng, tìm vặn nắp trai . Tùy vào nội dung bài học ngày hôm đó cô dạy gì thì cô sẽ thiết kế các bài tập ở mặt sau của khung rối cho trẻ tự do chơi theo ý thích. Ngoài ra mặt sau của khung rối có thiết kế dạng bảng quay có thể quay được 2 mặt, trẻ muốn chơi mặt nào thì quay mặt đó ra để chơi. Và tận dụng luôn cả 2 cánh cửa bên hông của khung rối để thiết kế thêm các trò chơi toán học. Hình 17: Bé chơi với toán Hình 18: Bé hứng thú với bảng xoay 2 mặt
8. 8 Hình 19: Bé vui chơi Hình 20: Sử dụng mặt trước của khung * Sử dụng khung rối để làm kệ để cất đồ chơi, đồ dùng học tập và trang trí ở các góc trong lớp học. Khung rối đa năng ngoài tác dụng học và chơi ra còn có thể dùng để trang trí các góc trong lớp hoặc thay thế cho các kệ để đồ dùng học liệu sau khi chơi trẻ sẽ cất gọn đồ dùng của mình tại các hộc trong khung rối. Hình 21: Bé cất đồ dùng sau khi chơi Hình 22: Bé cất đồ dùng sau khi kể truyện Hình 23: Khung rối dùng để trang trí Hình 24: Khung rối dùng để trang trí Các điều kiện cần thiết để áp dụng sáng kiến * Công tác tổ chức Nhà trường cần có kế hoạch chỉ đạo cụ thể về việc thực hiện sáng kiến trong các hoạt động giáo dục phát triển ngôn ngữ cho trẻ. Chuyên môn, tổ chuyên môn mầm non phối hợp để chia sẻ kinh nghiệm, góp ý cách thiết kế và triển khai hoạt động “thiết kế khung rối đa năng giúp trẻ vừa học vừa chơi”. Có sự phối hợp giữa giáo viên – phụ huynh – nhà trường, đảm bảo hoạt động diễn ra hiệu quả và đồng bộ. * Nhân lực Giáo viên trực tiếp giảng dạy phải có: Trình độ chuyên môn phù hợp; Kỹ năng kể chuyện, tạo tình huống lôi cuốn trẻ; Khả năng sáng tạo, linh hoạt trong việc thiết kế khung rối và đưa vào tổ chức hoạt động.
9. 9 * Trang thiết bị kỹ thuật: + Một số thiết bị hỗ trợ: Máy chiếu/loa mini (nếu có thể tích hợp kể chuyện bằng âm thanh, hình ảnh minh họa). Máy ảnh hoặc điện thoại để ghi lại hoạt động làm tư liệu minh chứng; Hộp bí mật có thể làm từ hộp giấy cứng hoặc nhựa, trang trí bằng vật liệu dễ tìm như giấy màu, ruy băng, hoa văn dán sẵn * Cơ sở vật chất Lớp học cần có không gian sạch sẽ, gọn gàng, có khu vực tổ chức hoạt động nhóm. Có tủ, kệ để cất giữ hộp bí mật và các dụng cụ hỗ trợ cho hoạt động. * Kinh phí Không yêu cầu kinh phí lớn, chủ yếu tận dụng vật liệu có sẵn, phế liệu tái chế: hộp giấy, bìa cứng Một phần kinh phí nhỏ (nếu có) để mua vật dụng như keo, kéo, giấy màu, rối tay, hình ảnh nhân vật. Có thể huy động sự hỗ trợ từ phụ huynh (góp nguyên vật liệu) * Điều kiện môi trường Môi trường giáo dục thân thiện, gần gũi, cởi mở để trẻ tự tin kể chuyện và khám phá khung rối. Môi trường lớp học được trang trí sinh động, có góc kể chuyện, góc thư viện nhỏ. Có nền nếp lớp học tốt, trẻ biết lắng nghe, chờ đến lượt, hợp tác cùng bạn bè. * Về phía giáo viên: - Giáo viên cần tìm tòi, khám phá, học hỏi thêm nhiều kinh nghiệm từ đồng nghiệp, Tích cực xem và trao dồi thêm nhiều sự đổi mới trên các trang mạng thông tin như: Tiktok, youtube, google . - Giáo viên cần có sự sáng tạo, kỹ năng thiết kế, trang trí và biết cách sử dụng khung rối linh hoạt trong cách tổ chức các hoạt động với khung rối đa năng. - Thường xuyên cập nhật, thay đổi nội dung trên khung rối để tạo sự mới mẻ và hứng thú cho trẻ. * Về phía trẻ: - Trẻ cần có kỹ năng quan sát, tư duy hình ảnh và khả năng tương tác với các hoạt động trên khung rối. Khuyến khích trẻ tham gia vào các hoạt động. - Rèn luyện cho trẻ thói quen tập trung chú ý, hợp tác trong các hoạt động nhóm liên quan đến khung rối. 2. Hiệu quả áp dụng sáng kiến Sau khi làm khung rối đa năng và đưa vào hoạt động tôi thấy khoảng 96% cháu lớp tôi hứng thú, say mê đến các hoạt động làm quen bài thơ, câu truyện và sử dụng khung rối một cách thành thạo , trẻ tích cực tham gia các trò chơi của cô phát triển rất nhiều kĩ năng ở trẻ như tháo lắp, vặn nắp chai, so sánh, sắp xếp theo mẫu .. Ngoài ra khung rối có thể dùng để trang trí trong lớp hoặc thay thế cho các kệ để đồ dùng và dược đặt ở
10. 10 nhiều vị trí khác nhau rất thuận tiện, sau khi chơi trẻ dễ dàng cất gọn đồ chơi gọn gàng ngăn nắp vào các hộp trên khung rối, đảm bảo tính an toàn. Sáng kiến này có khả năng áp dụng đại trà cho các lớp trong trường Mẫu giáo Tuổi Thơ . 3. Đề xuất các tổ chức, cá nhân có thể áp dụng sáng kiến Sáng kiến này đã được tôi áp dụng tại lớp mình trong tiết dạy truyện “ Cáo, thỏ và gà trống” (Hình ảnh trẻ tham gia tiết học kể chuyện tại lớp Chồi 2) Sáng kiến này đã được cô Huỳnh Huệ Ngân giáo viên lớp Lá 2 áp dụng tại lớp mình trong tiết dạy kể chuyện “Chú gà trống kiêu căng” (Hình ảnh GV: Huỳnh Huệ Ngân trong tiết dạy kể chuyện) Sáng kiến này đã được cô Lâm Thị Nơ giáo viên lớp Lá 3 áp dụng tại lớp mình trong tiết dạy làm quen chữ cái.
11. 11 (Hình ảnh GV: Lâm Thị Nơ trong tiết dạy làm quen chữ cái) Sáng kiến này đã được cô Đàm Thúy Vân giáo viên lớp Mầm áp dụng tại lớp mình trong tiết dạy âm nhạc. (Hình ảnh GV: Đàm Thúy Vân trong tiết dạy âm nhạc) 4. Danh sách các đơn vị, cá nhân áp dụng sáng kiến STT Họ và tên Năm Nơi Chức Trình độ Nội dung sinh công công việc hỗ danh chuyên tác trợ môn 1 Huỳnh Huệ Ngân 1991 Trường GV lớp ĐHSPMN Tham gia áp MG Lá 2 dụng sáng Tuổi kiến Thơ 2 Lâm Thị Nơ 1990 Trường GV lớp CĐSPMN Tham gia áp MG Lá 3 dụng sáng Tuổi kiến Thơ 3 Đàm Thúy Vân 1992 Trường GV lớp ĐHSPMN Tham gia áp MG Mầm dụng sáng Tuổi kiến Thơ NGƯỜI BÁO CÁO